شترها


Camels from Nasiriphotos on Vimeo
دوستم که مهندس صدا است از من خواست برایش دوربین عکاسی بخرم که سبُک و با کیفیت باشد. فکر کردم برایش یک دوربین “ببین و بگیر” جمع و جور بخرم. بهش پیشنهاد دادم سراغ دوربین‌های SLR نرود، چون به نظرم یک دوربین کوچک و با‌کیفیت انتظارش را برآورده می‌کند و همراه داشتنش هم ساده‌تر است.
یک روز که دوربینش دست من بود و امتحانش می‌کردم این ویدیوی کوتاه را با آن گرفتم و دیدم کیفیت ضبط فیلم HD این
دوربین کوچک هم بیش از انتظارم است.
صدای ویدیو را دوستم ضبط کرده و از نظر او میکروفون داخلی این دوربین فسقلی- مثل بیشتر میکروفون‌های داخلی- مفت هم نمی‌ارزد.
این اسم‌ها هم برای این فیلم پیشنهاد شده:
زمانی برای مستی شترها
عبورِ مار آهنین مَر اشتران سرگردان را
آواز شترها

قضیه شکل اول شکل دوم

سی سال پیش عباس کیارستمی فیلمی ساخت به اسم “قضیه شکل اول، شکل دوم” که داستان دانش‌آموزان کلاسی بود که در اعتراض به رفتار معلم‌شان، با قلم به نیمکت کلاس ضربه می‌زدند.
کیارستمی تصویرِ دو رفتارِ مختلف دانش‌آموزان را در برابر این اتفاق، به تعدادی از چهره‌های مشهور آن روزگار-که هنوز بعضی‌شان معروف یا فعال‌اند- مثل صادق خلخالی، صادق قطب‌زاده، نورالدین کیانوری، کمال خرازی، حمید عنایت، نادر ابراهیمی، عزت‌اله انتظامی، مسعود کیمیایی و علی موسوی گرمارودی نشان داد و نظر آنها را درباره دو
واکنش‌‌ متفاوت بچه‌ها در کلاس پرسید.

معلم عبوس علوم که در حال کشیدن طرحی از اجزای مختلف گوش انسان روی تخته سیاه است متوجه صدای ضربه زدن قلم یکی از دانش‌آموزان به نیمکت کلاس می‌شود و چون نمی‌تواند آن پسر را پیدا کند می‌گوید «اون دو ردیف آخر! یا می‌گید کی بود یا می‌رید بیرون تا آخر هفته سر کلاس نمی‌آیید.»
بعد این سوال پرسیده می‌شود «فرزند شما یکی از این دانش‌آموزان است، شما از او چه انتظاری دارید؟ آیا باید به معلم بگوید چه کسی کلاس را به هم زده یا چیزی نگوید و تا آخر هفته مقاومت کند؟»

ظاهرا کیارستمی فیلم را قبل از انقلاب ایران ساخته و بعد از انقلاب صحنه‌ها و افرادی را به فیلمش اضافه کرده است. شاید او صدای اعتراضی را شنیده بود که “آقای معلم” نمی‌خواست یا نمی‌توانست بشنود. همان صدایی که در آخر فیلم همه می‌شنویم.

این فیلم-تا آن‌جا که من می‌دانم- در ایران پخش نشد؛ سال 1384 قرار بود در خانه هنرمندان تهران پخش شود که برنامه پخش‌اش لغو شد.
البته سال 2003 در برنامه بزرگ‌داشت کیارستمی در شهر تورین ایتالیا، این فیلم هم پخش شد.

حالا درست بعد از سی سال، اینجا می‌شود فیلم عباس‌آقا(47 دقیقه) را دید. یک جورهایی اولین اکران عمومی این فیلم، هم‌زمان با سی‌سالگی‌اش در اینترنت اتفاق می‌افتد.